Trajanus (53 - 117)
Romeins keizer van 98 tot 117, opvolger van Nerva en voorganger van Hadrianus. Tweede van de adoptiefkeizers. Wellicht de beste zo niet één van de beste keizers die Rome ooit gehad heeft. Werd keizer op 45 jarige leeftijd en was de eerste die buiten Italië was geboren. Heeft een belangrijke militaire rol vervuld in het Romeinse rijk.
Trophonius / Trophonios
Orakelplaats / heiligdom te Lebadeia in Boeotië. Trophonios was een Griekse "heros", duivel of god, met een rijke mythologische traditie en een orakelcultus te Lebadeia in Boeotië. De naam is afgeleid van "trepho" (voeden), Strabo en bepaalde inscripties verwijzen naar hem als "Zeus Trophonios". Trophonios was een zoon van Erginus, samen met zijn broer Agamedes bouwde hij de tempel in Delfi. Volgens overleveringen bouwden de broers een schatkamer voor koning Hyprieus van Boeotië, waarvan zij alleen een geheime ingang kenden. Zij gebruikten op een gegeven moment die ingang om de schatten van de koning te stelen, Agamedes werd gevangen in een val van de koning, waarna Trophonios zijn hoofd afhakte om te voorkomen dat hij werd herkend. Daarna vluchtte hij in de grot te Lebadeia en verdween voorgoed. Pas toen de Lebadeiers te kampen hadden met een ziekteplaag en het orakel van Delfi gingen consulteren, werden zij door de Pythia verwezen naar een heros die boos zou zijn omdat hij zich verwaarloosd voelde door zijn eigen volk en zij raadde hen aan om hem te gaan zoeken en offers te brengen om hem weer gunstig gestemd te krijgen. Na enkele mislukte zoekpogingen, waarbij de epidemie steeds meer slachtoffers maakte, volgde een herdersjongen een spoor van bijen dat de grond in leidde. In plaats van honing vond hij een duivel en Lebadeia raakte van haar plaag af terwijl ze er een orakel bij kregen.In Euripides' "Ion" lezen we dat de kinderloze Xuthus het orakel Trophonios consulteerde op zijn weg naar Delfi. Verder werd het heiligdom ook bezocht door Appolonius van Tyana en Ploutarchos beschreef in zijn "De Genio Socratis" een droomvisioen dat hij kreeg van Trophonios betreffende de kosmos en het leven na de dood. Ook Pausanias schreef zeer veel over de cultus van Trophonios, door hem kennen we diverse details met betrekking tot het heiligdom; bijv. dat de personen die daar kwamen om raad, allereerst een aantal nachten moesten doorbrengen in een apart gebouw, zich moesten baden in de rivier Herkyna en geheiligd vlees moesten eten. Daarna moest er geofferd worden aan Kronos, Apollo, Zeus de koning, Hera de strijdwagenberijdster en Demeter-Europa. Daarna moest er een offer geworpen worden in de put van Agamedes en gedronken worden uit de rivieren Lethe en Mnemosyne en afgedaald worden in de grot, alwaar hen verschrikkelijk de stuipen op het lijf werden gejaagd en ze verplicht werden het hele gebeuren te vergeten bij het weer uit de grot klimmen naar buiten toe. Nadien moesten ze gaan zitten op een "stoel van Mnemosyne" waarbij het orakel allerlei vreemde geluiden en geschreeuw uitte, dat door priesters werd geïnterpreteerd en gevormd werd tot "goede raad" voor de vraagsteller. In de huidige tijd wordt de uitspraak: "afdalen in de grot van Trophonios" nog wel gebruikt om te zeggen dat iemand grote angsten heeft moeten doorstaan. Het thema van de grot van Trophonios is in moderner tijden ook nog wel gebruikt voor angstaanjagende doeleinden.